187. دریک فرد بزرگسال، به دنبال مرگ گلبول های قرمز پیر، کدام اتفاق روی می دهد؟

(کنکور سراسری 95 خارج از کشور)

1) تولید بیلی روبین در کیسه صفرا

2) انتقال آهن به مغز استخوان های پهن

3) تجزیه هموگلوبین بدون مصرف انرژی زیستی

4) تجزیه کامل گلوبین توسط سلول های کبد و طحال

جواب سوال 187 : گزینه2 درست است.

عمر گلبول های قرمز پس از ورود به خون در حدود120 روز است. با افزایش سن آنها، از مقدار آنزیم های آن کاسته شده و غشا سلولی شکننده می گردد.  این گلبول ها در موقع عبور از مویرگ های باریک کبد و طحال آسیب می بینند و محتویات اشان بیرون می ریزد. هموگلوبین آزاد شده، به وسیله ماکروفاژها تجزیه می شود و آهن آن بار دیگر به مغز استخوان انتقال می یابد و برای ساخته شدن گلبول های جدید به کار می رود. گلوبین(نوعی پلی پپتید) نیز وارد چرخه های متابولیک پروتئین ها می شود. بیلی روبین که ماده اصلی رنگ صفرا می باشد، به وسیله ماکروفاژها از تجزیه هم بدون آهن هموگلوبین به وجود می آید.

کاهش تعداد گلبول های قرمز و نیز کاهش مقدار هموگلوبین گلبول ها را آنمی، و به افزایش آن ها پلی سیتمی می گویند. ازدست دادن خون و کمبود آهن از علل مهم آنمی است و کم رسیدن اکسیژن به بافت ها و یا پرکاری غیرطبیعی مغز استخوان علت اصلی پلی سیتمی است.

مغز استخوان های پهن از نوع اسفنجی بوده و آهن حاصل از تجزیه Hb برای تولید اریتروسیت ها به آنجا منتقل می شود.

تشریح سایر گزینه ها :

1) بیلی روبین در سلول های کبدی تولید می شود(نه کیسه صفرا).

3) هموگلوبین به هِم و گلوبین تجزیه می شود که هِم به وسیله ماکروفاژها به بیلی روبین تبدیل می شود.

4) تجزیه گلوبین برای ورود به چرخه متابولیک پروتئین، در کبد انجام می شود(نه طحال).