خرید تمام هفت خوان جزوه زیست شناسی دکتر جعفر فرزانه

کنکور و المپیاد زیست شناسی 1404 ( 100 در صد تضمینی و مطمئن ) | شماره تماس : 09123667097

صفحه 72، پاراگراف 3 و شکل 12 – صفحه 73، پاراگراف1:

سومین نوع رگهای خونی که خدمتتون توضیح میدم، مویرگ‏های خونی هستند که از بس قطر کم دارند مویرگ نامیده می‏شود (مثل مو هستند که قطر کم دارند).

مویرگ‏های خونی از 2 بخش ساخته شده‏اند :

1-     یک لایه یاخته ‏ای: از جنس بافت پوششی سنگ فرشی ساده است.

2-     غشای پایه: زیر یک لایه بافت پوششی سنگ فرشی قرار گرفته است.

حضور بافت پوششی سنگ فرشی یک لایه در دیواره مویرگ‏ها کاملاً با وظیفه این بافت سازگار است، بطوریکه تبادل مواد بین خون و آب میان بافتی توسط مویرگ‏های خونی انجام می‏شود و لازمه‏اش اینست که حداقل فاصله بین این دو محیط وجود داشته باشد. در دیواره مویرگ‏های خونی نمی‏توانید لایه ماهیچه‏ای پیدا کنید ولی در ابتدای بعضی از آنها (نه همه آنها) ،مثل مویرگ‏های موجود در روده، ماهیچه حلقوی وجود دارد که میزان جریان خون در آن مویرگ‏ها را تنظیم می‏کند، بطوریکه پس از جذب غذا و ورود آن به یاخته ‏های پوششی دیواره روده باریک، باز می‏شود تا جریان خون از سرخرگ‏ها به داخل مویرگ‏ها وارد شده و غذا راه یافته به خون مویرگی از طریق سیاهرگ‏ها خارج شود و به سوی قلب هدایت شود. این ماهیچه حلقوی ابتدای بعضی مویرگ‏ها، بنداره مویرگی نامیده می‏شود. هر چند تنظیم اصلی جریان خون در مویرگ‏ها بر اساس نیاز بافت به اکسیژن و مواد مغذی، با انقباض و استراحت لایه ماهیچه‏ ای دیواره سرخرگ‏های کوچک انجام می‏شود (که قبل از مویرگ‏ها قرار دارند) ولی بنداره مویرگی به این تنظیم، دقت بیشتری می‏دهد.

شکل 12 این صفحه، یک شبکه مویرگی را در حد فاصل سرخرگ کوچک و سیاهرگ کوچک نشان می‏دهد بطوریکه در سمت سرخرگی،خون، روشن‏تر و در سمت سیاهرگی، خون، تیره ‏تر است، به این معنی که در محل مویرگ‏ها تبادلات گازهای تنفسی انجام می‏شود. در این شکل یک بنداره مویرگی نشان داده شده که رابط انشعاب سرخرگ کوچک و ابتدای مویرگ است. بنداره مویرگی با انقباض ماهیچه‏ های صاف خود، ورود جریان خون به داخل مویرگ‏ها را مسدود می‏کند و این عمل به کمک پیام انقباض نورون حرکتی انجام می شود. اگر قرار باشد جریان خون به داخل مویرگ‏ها راه پیدا کند تار عصبی نورون حرکتی متصل به بنداره مویرگی، انقباض ماهیچه صاف آنرا متوقف کرده و باعث باز شدن آن می‏شود(از طریق مهار شدن فعالیت عصبی اش). همانگونه که ملاحظه می‏کنید در محل اتصال مویرگ‏ها به سیاهرگ، بنداره‏ای وجود ندارد.

+ نوشته شده در  ۱۳۹۷/۰۱/۱۷ساعت 16:21  توسط دکتر فرزانه 09123667097  |