خرید تمام هفت خوان جزوه زیست شناسی دکتر جعفر فرزانه

کنکور و المپیاد زیست شناسی 1404 ( 100 در صد تضمینی و مطمئن ) | شماره تماس : 09123667097

صفحه 53، پاراگراف 3 و شکل 12:

به نظر می‏رسه که این پاراگراف باید قبل از پاراگراف 2 می‏اومد، حالا اشکال نداره، من این پاراگراف را جلوتر توضیح میدم. شما در صفحه 80 (شکل 20)، انواع یاخته‏ های خونی را خواهید خواند و در شکل 21 همون صفحه تعدادی یاخته‏ های خونی قرمز می‏بینید که در این پاراگراف به اونا گویچه‏ های قرمز گفته. این یاخته‏ ها، بیشترین تعداد یاخته ‏های خونی را تشکیل می‏دهند، هسته ندارن و علت رنگ قرمز خون هم به اینا مربوطه. شکل گویچه ‏های قرمز مقعرالطرفین است یعنی از دو طرف گود و فرو رفته هستند. علت این شکل آئرودینامیکی گویچه ‏های قرمز اینست که چون در جریان خون وسیله حرکتی ندارند مثل بادبان کشتی، جریان خون به آنها برخورد می‏کند و حرکت‏اشان در خون تسهیل می‏شود. داخل گویچه‏های قرمز، مملو از پروتئین ویژه‏ای است که عالم و آدم بهش میگن هموگلوبین و خدا رو صد هزار مرتبه شکر که هنوز اسم فارسی براش ثبت نشده!!!. هر هموگلوبین (با توجه به شکل 12 همین صفحه)، از چهار رشته پلی‏پپتیدی تشکیل شده است. هر رشته پلی‏پپتیدی شامل تعدای آمینو اسید است که به صورت ردیفی و خطی و بدون انشعاب به هم متصلند. چهار رشته پلی پپتیدی هموگلوبین، از 2 نوع مختلف هستن، (شکل 12 هم همین رو نشون میده)، بطوریکه با دو رنگ مختلف نشان داده شده است. هر رشته پلی پپتیدی هموگلوبین به یک گروه مولکولی غیر پروتئینی به اسم هِم متصل می‏شود. در وسط هر گروه هِم یک اتم آهن وجود دارد که می‏تواند بصورت برگشت پذیر به یک مولکول اکسیژن (نه اتم اکسیژن) متصل شود. غلظت و تراکم اکسیژن و به عبارتی علمی‏تر فشار اکسیژن در اطراف هموگلوبین تعیین می‏کند که باید اکسیژن به هموگلوبین متصل شود یا از آن جدا شود. بطوریکه در محل شش‏ها، فشار اکسیژن در پلاسمای مویرگ‏های ششی (اطراف حبابک ها) در بیشترین مقدار ممکن است، چون نزدیک‏ترین نقطه به هوای درون حبابک‏ها است، بنابراین هموگلوبین درون گویچه‏ های قرمز، در این محل به اکسیژن متصل می‏شود و پس از حمل آن به یاخته‏ های بافت‏های بدن آنرا آرام آرام آزاد می‏کند، چون در محل بافت، فشار اکسیژن خون، (بدلیل مصرف شدن توسط یاخته‏ ها) به حداقل ممکن خود رسیده است.

جالب اینه که، همین کار برای گاز کربن دی اکسید هم اتفاق می‏افتد بطوریکه پیوستن یا گسستن آن هم تابع غلظت‏ اش است. این گاز در مجاورت بافت‏ها (که غلظت کربن دی اکسید زیاد است) به هموگلوبین متصل شده و پس از حمل به طرف شش‏ها در آنجا (چون فشار کربن دی اکسید کم است) رها می‏شود. براساس اطلاعات کتاب درسی، هر هموگلوبین می‏تواند به 4 مولکول اکسیژن (8 اتم اکسیژن) متصل شود. تعلقات دنیوی هر هموگلوبین در این دنیای فانی:

1-     چهار گروه مولکول غیر پروتئینی به اسم هِم.

2-     چهار اتم آهن (یک اتم آهن درون هر گروه هِم).

3-     چهار رشته پلی پپتیدی (که دو به دو عین هم هستند).

هر هموگلوبین:

-          در حمل اکسیژن همانند کربن دی اکسید نقش دارد.

-          بصورت یک پکیج و مجموعه کروی دیده می‏شود.

+ نوشته شده در  ۱۳۹۷/۰۱/۱۶ساعت 13:58  توسط دکتر فرزانه 09123667097  |